on March 18, 2025

Pastrimi i lëkurës atopike

Mirëmbajtja dhe përmirësimi i funksionit të barrierës luan një rol kryesor në trajtimin e dermatitit atopik (AD). Përdorimi i hidratuesve (kremra, locione) është një mënyrë efektive, pasi parandalon humbjen transepidermale të ujit (TEWL) dhe parandalon shpërthimet e reja.

Dushimi mund të jetë një shpatë me dy tehe për pacientët me dermatit atopik, pasi produktet për pastrimin e lëkurës mund të përmbajnë substanca irrituese dhe alergjene. Pastruesit mund të heqin lipidet nga epidermis dhe kështu të rrisin humbjen transepidermale të ujit dhe të rrezikojnë funksionin e barrierës së lëkurës. Zhvillimi i hidratuesve dhe pastruesve të butë për dush është një hap shumë i rëndësishëm për pacientët me dermatit atopik. Qëllimi i zhvillimit të këtyre produkteve është kryesisht të mundësojnë pastrim efektiv, por pa dëmtuar ose irrituar lëkurën.

A është dushimi dhe larja e përditshme me pastrues të dëshirueshme për pacientët me dermatit atopik?

Dushimi dhe banjot e përditshme janë natyrisht të dëshirueshme edhe për atopikët, pasi largojnë shkëlqimin, substancat irrituese dhe alergjenet nga lëkura. Atopikët duhet të shmangin sapunët, shampo dhe xhelin klasik për dush, pasi këto irritojnë dhe thajnë më tej lëkurën. Atopikët zakonisht prodhojnë pak sebum dhe për këtë arsye kanë nevojë për sasi minimale të pastruesve, pasi këta mund të heqin lipidet nga sipërfaqja e lëkurës.

Forma e vetme e përshtatshme janë xhelat me bazë vaji për dush, të cilët hidratojnë lëkurën dhe nuk heqin lipidet nga epidermisi. Xhelat me bazë vaji mund të kenë përveç efektit pastrues edhe veprim emolient. Emolientët janë mjetet kryesore për trajtimin e të gjitha shkallëve të dermatitit atopik. Barrierë elastike dhe mbrojtëse e lëkurës është e dobësuar te atopikët, ndërsa emolientët luftojnë tharjen e lëkurës dhe humbjen transepidermale të ujit.

Emolientët përfshijnë lubrifikantë (p.sh. glikol, gliceryl stearat dhe sterolët e sojës), të cilët zbutin lëkurën, substanca okluzive (p.sh. vazelinë, dimetikon dhe vaj mineral), të cilat formojnë një shtresë për të ndaluar avullimin e ujit dhe hidratues (p.sh. urea, glicerol dhe acid laktik), të cilat tërheqin dhe mbajnë ujin.

Substancat aktive në sipërfaqe mund të jenë të mira

Pastruesit kanë një rol të pazëvendësueshëm në heqjen e papastërtive, sebumit, djersës dhe mikroorganizmave, por mund të shkaktojnë dëmtime të përsëritura dhe subklinike të barrierës së lëkurës.

Substancat aktive në sipërfaqe, për shkak të amfoterizmit të tyre (prania e komponentëve hidrofilikë dhe hidrofobikë në molekula), ulin tensionin sipërfaqësor dhe kështu mundësojnë formimin e emulsioneve. Substancat aktive në sipërfaqe kanë efektet e mëposhtme:

  • Pastrimi: heqja e papastërtive nga lëkura dhe flokët
  • Shkumëzimi: disa lloje të substancave aktive në sipërfaqe kanë fuqi më të madhe shkumëzuese
  • Emulsifikimi: bashkimi i dy lëngjeve të papajtueshme, që mundëson përgatitjen e emulsioneve
  • Shkrirja e substancave të patretshme

Megjithatë, ato mund të jenë edhe të dëmshme, sidomos për personat me sëmundje të lëkurës

Shumë kompani kozmetike tregtojnë një gamë të gjerë produktesh pastruese, për të cilat pretendojnë se kanë potencial të ulët alergjenik dhe nuk irritojnë lëkurën. Por shumë studime dëshmojnë efektet negative të substancave aktive në sipërfaqe mbi lëkurën, dhe sidomos personat me lëkurë të ndjeshme ose sëmundje të lëkurës duhet të jenë të kujdesshëm në përdorimin e tyre.

Efektet e dëmshme të substancave aktive në sipërfaqe mbi lëkurën janë këto:

  • Alkalizimi: veçanërisht karakteristik për sapunët klasikë, të cilët prodhohen nga baza (hidroksidi i natriumit) dhe shkaktojnë një rritje shumë të madhe të vlerës pH në lëkurë; pH i sapunëve zakonisht është midis 9.5 dhe 13, ndërsa lëkura ka pH midis 4.5-6
  • Heqja e lipideve nga sipërfaqja e lëkurës: substancat aktive në sipërfaqe kanë aftësinë të solubilizojnë lipidët membranorë (sidomos ceramidet)
  • Dëmtimi i proteinave të lëkurës: ndërveprimi me keratinën dhe shkaktimi i denaturimit
  • Ënjtja e membranave qelizore dhe fibrave kolagjene: efektet rrjedhin nga efektet e dëmshme mbi proteinat e lëkurës. Gjatë larjes ndodh ënjtja e qelizave dhe proteinave, pastaj uji fillon të humbet, duke çuar në lëkurë të thatë, të ashpër dhe me shkëlqim. Ënjtja e membranave qelizore lidhet kryesisht me substancat aktive anionike në sipërfaqe dhe potencialin e tyre irritues.
  • Citotoksiciteti, i shprehur me lizën qelizore, kur barrierë e lëkurës është dëmtuar dhe ndryshimet e saj të përshkueshmërisë bëhen të pakthyeshme

 

Ekzistojnë substanca aktive në sipërfaqe që nuk irritojnë!

Substancat joionike aktive në sipërfaqe janë një grup i substancave aktive në sipërfaqe që dallohen nga mungesa e ngarkesës elektrike. Fuqia e tyre pastruese dhe shkumëzuese është relativisht e dobët, por siç u përmend më sipër, pacientët me dermatit atopik nuk kanë nevojë për pastrues të fortë. Për më tepër, substancat joionike aktive në sipërfaqe kanë potencial të ulët toksiciteti dhe konsiderohen më të butat.

Në këtë grup përfshihen alkil poliglukoza, siç janë koko glukozidi, lavril glukozidi, decil glukozidi dhe kokamid DEA. Koko glukozidi merret nga burime të rinovueshme dhe është një kombinim i alkoolëve yndyrorë me bazë kokosi dhe glukozës.

Çfarë është pra shumë e rëndësishme në zgjedhjen e pastruesve për lëkurë të ndjeshme?

Është e rëndësishme të zgjedhim fillimisht llojet e duhura të formulimeve. Në zgjedhjen e pastruesve shmangim substancat aktive anionike dhe kationike në sipërfaqe si dhe sapunët. Përpiqemi të zgjedhim formulime që përmbajnë sa më shumë emolientë dhe substanca që ndihmojnë në rikthimin e funksionit të barrierës së lëkurës. Kjo do të thotë se zgjedhja më e përshtatshme janë xhelat me bazë vaji për dush, që përmbajnë emolientë dhe pastrues të butë (substanca joionike aktive në sipërfaqe), të cilët do të ndihmojnë në heqjen e papastërtive nga lëkura, por pa dëmtuar funksionin e barrierës.

Gjithashtu është shumë e rëndësishme që produktet pastruese të mos përmbajnë parfume dhe ngjyra të shtuar, të cilat mund të irritojnë më tej lëkurën. Produktet pastruese duhet të jenë natyrale dhe të përmbajnë përbërës me veprim anti-inflamator.

Përveç emolientëve, në pastrues janë të dëshirueshme edhe acidet yndyrore omega-3

Acidet yndyrore të pangopura, si omega-3, omega-6 dhe omega-9, janë natyrshëm të pranishme në vajrat bimore, të cilët veprojnë si emolientë. Vajrat bimore të pasura me acide yndyrore omega përdoren shpesh lokal, pasi reduktojnë humbjen transepidermale të ujit, ndihmojnë në rikthimin e lipideve në epidermis dhe mundësojnë rikthimin e funksionit të barrierës së lëkurës. Falë aftësisë së tyre për të formuar një film të papërshkueshëm në lëkurë, ato parandalojnë hyrjen e mikroorganizmave, duke mos lejuar që ata të arrijnë plagët e hapura.

Në një nga studimet u vlerësua efekti i vajit të farës së lirit, i pasur me acide omega-3, në shërimin e plagëve të hapura. Acidet omega-3 treguan përshpejtim të shërimit të indeve të dëmtuara, ku pas 14 ditësh u formua epitel i ri dhe funksioni i barrierës së lëkurës u rikthye plotësisht. Gjithashtu në zonën e trajtuar me acide yndyrore omega-3 u vërejt rritje e prodhimit të keratinës dhe rivendosje e fibrave kolagjene.

Prandaj, në SkinFairytale kemi përgatitur për ju dy produkte të reja për pastrimin e lëkurës. Lëkura është shumë më tepër se vetëm mbrojtja e trupit tonë.
Le të kujdesemi që ajo të bëhet përsëri e bukur dhe e shëndetshme. Duke ditur sa e vështirë është të gjesh një produkt të mirë dhe të butë për dush për lëkurë të ndjeshme dhe me kruarje, ne përgatitim për ju produkte të buta, natyrale dhe efektive. Lehtësimi i lëkurës së thatë dhe me kruarje fillon me dushin.

Xhel dushi – 200ml

Xhel dushi me vaj – 200ml

Postimi në blog është krijuar në bashkëpunim me Cosmedoc.si